» Mang thai

05/08/2015 | 09:50 GMT+7

1001 chuyện ở phòng sinh - Kỳ 3: Ngôi thai bất thường

Ngôi ngược: dễ tổn thương cho sản phụ và bé

Bác sĩ (BS) Phan Thị Hồng Oanh (nguyên BS sản khoa BV Nhân dân Gia Định TP.HCM), Phòng khám sản khoa Nguyễn Oanh cho biết, ngôi ngược hay còn gọi là ngôi mông, gồm bốn dạng khác nhau là ngôi mông thiếu kiểu chân, ngôi mông thiếu kiểu gối, ngôi mông thiếu kiểu mông và ngôi mông đủ. Trong đó, đáng lo lắng nhất là dạng ngôi mông thiếu kiểu chân và thiếu kiểu gối. Không chỉ không sinh thường được, kiểu ngôi này còn có nguy cơ khiến dễ vỡ màng ối sớm. Khi chuyển dạ, thai sẽ thọc chân ra trước, dễ gây tai biến như gãy xương đùi, gãy chân. Đáng lo ngại hơn cả là khi tay, chân, thân mình bé đã ra khỏi cơ thể mẹ, nhưng đầu còn kẹt lại trong khung chậu. Nếu rơi vào trường hợp này, nguy cơ thai tử vong rất cao.

Cho dù xác định sinh mổ từ đầu, kiểu ngôi mông thiếu chân và thiếu gối cũng gây khó cho BS phẫu thuật. Thay vì đường mổ nằm ở đoạn dưới tử cung, nhưng vì đoạn này chưa hình thành nên phải mổ qua phần thân tử cung. Như vậy, dễ gây tổn thương cho mẹ, bị chảy máu nhiều hơn; dễ bị dính sau mổ, vết mổ không tốt, tạo sẹo xấu; việc bắt thai cũng khó khăn hơn.

Do vậy, thai phụ cần khám thai định kỳ theo chỉ định của BS. Trong thai kỳ, thai phụ không nên đi lại quá nhiều, hạn chế đứng lâu.

Ngôi ngang: Nguy cơ vỡ ối sớm

Theo BS Phan Thị Hồng Oanh, thai phụ hầu như không thể sinh thường nếu thai được xác định thuộc kiểu ngôi ngang khi vào chuyển dạ. Các trường hợp ngôi ngang đều được chỉ định mổ nếu đến gần ngày sinh hoặc khi chuyển dạ mà thai vẫn chưa quay đầu. Không chỉ vậy, đây còn là kiểu ngôi khó nhất khi mổ, đặc biệt nếu có thêm yếu tố thai non tháng. Khi ngôi ngang, màng ối không có điểm tựa, dễ dẫn đến tình trạng vỡ ối non, vỡ ối sớm, khả năng tay thai nhi sa ra ngoài âm đạo (ngôi ngang sa tay). Khi vỡ ối sớm, thai phụ cần được mổ cấp cứu. Trường hợp này, tử cung chưa hình thành được đoạn dưới nên sẽ gặp những nguy cơ tương tự như ngôi ngược.

Không chỉ vậy, vết mổ đi qua thân tử cung sẽ gây ảnh hưởng đến lần mang thai sau với nguy cơ bị vỡ tử cung cao hơn; khả năng dễ bị nhau cài răng lược, nhau tiền đạo, thai bám vào vết mổ cũ. Do đó, những thai phụ rơi vào những trường hợp này, nếu tiếp tục mang thai cần khám tầm soát sớm để phát hiện những bất thường.

Mong manh sinh - tử

Chị Trần Thị Tuyết, 29 tuổi, mang thai lần thứ hai, được chẩn đoán ngôi mông. BS cho biết, nhiều khả năng chị Tuyết sẽ sinh mổ. Khi thai vừa qua tuần thứ 39, chưa đến ngày tái khám định kỳ, nhưng thấy đau bụng, chị đã nhập viện. Trên đường đi chị Tuyết bị vỡ ối, tử cung mở nhanh, khi đến bệnh viện, chân bé đã ra khỏi âm đạo. Thật may, nhờ đội ngũ BS giàu kinh nghiệm, đồng thời chị Tuyết có nhiều điều kiện thuận lợi như khung chậu rộng, em bé trọng lượng nhỏ (2,8kg), sinh con rạ, tử cung co dãn tốt nên chị đã trải qua ca sinh thường thành công.

Trường hợp khác, chị Dương Thị Thủy, 32 tuổi, mang thai lần đầu, được chẩn đoán ngôi mông với chỉ định sinh mổ. Không may, vào tuần thai thứ 38, khi đi lại trong nhà, chị bị trượt chân ngã nhẹ. Khi thấy chị Thủy bị rỉ ối, gia đình vội vã đưa chị vào bệnh viện. Tương tự trường hợp sản phụ Tuyết, khi vào đến phòng sinh, chân em bé cũng đã ra khỏi âm đạo. Do cổ tử cung không thuận lợi cho việc sinh thường nên các BS đã mổ cấp cứu nhưng vẫn không thể cứu được bé.

Chị Đinh Ngọc Mai, 35 tuổi, mang thai lần thứ hai, được chẩn đoán ngôi đầu chỏm, cúi tốt, có thể sinh thường. Khi thai đủ ngày tháng, có dấu hiệu chuyển dạ, chị nhanh chóng nhập viện. Tuy nhiên, lúc tử cung đã mở được 2cm, ngôi thai lại thay đổi sang ngôi mặt. Nhận thấy dấu hiệu bất thường, tim thai không tốt, BS đã chỉ định mổ cấp cứu. Nhờ BS tiên lượng và xử lý kịp thời, ca sinh “mẹ tròn con vuông”.

 AN HÀ

Chia sẽ